Medikal Saç Ansiklopedisi
Uluslararası standartlarda dermatolojik patolojiler ve kanıta dayalı klinik rehberler.
KLİNİK REHBER & PATOLOJİ
Saç Şaftı Bozuklukları ve Yapısal Anomaliler Rehberi
Hazırlayan: Dr. Muhammet Özgehan | Türkiye Saç ve Saç Deri Hastalıkları Derneği
Bu rehber, Dr. Muhammet Özgehan tarafından güncel literatür eşliğinde derlenmiştir.

📌 Hasta Bilgilendirme Bölümü: Bu Durum Ne Anlama Geliyor?
Bu gruptaki rahatsızlıklar, saç köklerinin iltihaplanması veya dökülmesinden ziyade kıl telinin yapısının (şaftının) genetik veya yapısal olarak zayıf, kırılgan ya da köke gevşek bağlı olması durumudur. İz bırakmaz (non-skatrisyeldir).
- Gevşek Anojen Sendromu (LAS): Genellikle çocukluk çağında görülür. Saçlar kafa derisine sıkıca tutunmaz; çok hafif bir taramayla veya çekmeyle acısız bir şekilde kökten kolayca kopar.
- Trikoreksis Nodoza (Kolay Kırılan Saçlar): Saç teli boyunca zayıf ve hassas nodüllerin oluşmasıyla saçların bu noktalardan kolayca kopmasıdır.
- Moniletriks ve Pili Torti: Saç tellerinin mikroskobik düzeyde boncuk dizisi gibi boğumlu ya da kendi etrafında burulmuş olmasıdır.
🩺 Hekimler İçin Klinik & Medikal Kılavuz
- Tanı Kriterleri ve Bulgular:
- Gevşek Anojen Sendromu: Çekme testinde (pull test) tek bir nazik çekişte ağrısız olarak çok sayıda anajen saçın kök kılıflarıyla gelmesi. Ayrıca klinik değerlendirmeler için uzmanlık ve tedavi yaklaşımları göz önünde bulundurulabilir.
- Trikoreksis Nodoza: Mikroskopide kırık uçların birbirine bastırılmış iki fırçaya (brush-like) benzeyen görünümü.
- Yönetim ve Tedavi Protokolleri:
- Aile Eğitimi: Gevşek anojen sendromu gibi durumların selim seyirli olduğu ve yaşla düzeleceği bilgisi.
- Bakım Kılavuzu: Sert tarama, fön ısısı ve kimyasal işlemlerden kaçınılması; biotin ve destekleyici takviyeler.
Bilimsel Referanslar ve Kaynakça
- Bhat YJ, Trumboo T, Krishan K. Hair Shaft Disorders in Children - An Update. Indian Dermatol Online J. 2023 Feb 23;14(2):163-171. doi: 10.4103/idoj.idoj_7_22. PMID: 37089857; PMCID: PMC10115339. PubMed Linki
- Rudnicka L, Olszewska M, Waśkiel A, Rakowska A. Trichoscopy in Hair Shaft Disorders. Dermatol Clin. 2018 Oct;36(4):421-430. doi: 10.1016/j.det.2018.05.009. Epub 2018 Aug 16. PMID: 30201151. PubMed Linki
- Drivenes JL, Bygum A, Hertz JM, Grimalt R, Puente-Pablo N. [Congenital hair shaft anomalies]. Ugeskr Laeger. 2021 May 31;183(22):V02210125. Danish. PMID: 34060455. PubMed Linki
- Itin PH. Haarschaftanomalien [Hair shaft anomalies]. Praxis (Bern 1994). 1997 Jun 4;86(23):982-6. German. PMID: 9289799. PubMed Linki